Wat wij doen
Werkwijze
In het onderstaande overzicht ziet u stap voor stap hoe het proces rondom bewegwijzering verloopt. Daarbij wordt duidelijk weergegeven welke acties bij de NBd liggen, welke bij u als wegbeheerder, en welke we samen uitvoeren. Dankzij de kleurcodering ziet u in één oogopslag wie op welk moment in actie komt.

Hierboven ziet u hoe de NBd stap voor stap ter werk gaat. Wilt u meer uitleg?
Op de webpagina onze werkwijze vindt u een interactieve visual. Daar kunt u per stap extra informatie openen. Zo weet u exact wat u van de NBd kan verwachten - en wat wij van u verwachten.
Bewegwijzeringsplan
De aanleg van een nieuwe weg in een woonwijk, aanpassingen op een bestaande weg of route, onderhoud aan wegen of de aanleg van een nieuw winkelcentrum. Iedere verandering op wegen of in de routering heeft gevolgen voor de bewegwijzering en het verkeer in een gebied en vraagt dus om (aanpassing van) bewegwijzering.
Bij nieuwe infrastructuurprojecten en de aanleg van wegen, komen we in drie stappen tot een bewegwijzeringsplan. Bij een eenvoudig project is een update van een bestaand bewegwijzeringsplan een optie, bijvoorbeeld als een kruispunt verandert in een rotonde.
Opdracht geven voor bewegwijzeringsplan
De wegbeheerders zijn onze opdrachtgevers voor het maken van plannen en realiseren van bewegwijzering. Jaarlijks voeren we zo’n 1100 bewegwijzeringsprojecten uit. Wat verwachten wij van de wegbeheerder?
- Informatie over relevant en actueel beleid met uw specifieke wensen en eisen
- Schade melden aan bestaande bewegwijzering
- Een contactpersoon voor het project met inhoudelijke kennis over uw wegbeheer
- Aanwezigheid bij schouw en oplevering



Driestappenplan bewegwijzering
Routes worden eerst op macroniveau bepaald. Langs welke wegen willen we dat een route van A naar B loopt? Samen met de wegbeheerder bepalen wij de gewenste, meest optimale routes voor de weggebruiker en omgeving. Als wegbeheerder neem je hierin de leiding.
Het routeringsplan bestaat uit:
- Een wegenkaart met de routering naar een bepaald doel, tussen een oorsprong en het doel, over op elkaar aansluitende wegen, met de wegnummers en/of wegnamen.
- Eventueel bestaande routes die gewijzigd worden. Het door de wegbeheerder goedgekeurde routeringsplan is de basis voor het doelenplan.
Per wegaansluiting - een kruispunt, rotonde, splitsing of afslag - worden de verschillende doelen per richting aangegeven. De uitgewerkte doelen zijn, wanneer goedgekeurd door de wegbeheerder, de basis voor het bewegwijzeringsplan.
In de laatste stap werken we de details uit. In het bewegwijzeringsplan staan alle tekeningen van wegaansluitingen met nieuwe bordontwerpen op basis van het wegontwerp, de wegcategorie en de plaatselijke omstandigheden. Continuïteit en uniformiteit zijn belangrijke uitgangspunten zodat rijkswegen en het onderliggende wegennet goed en logisch op elkaar aansluiten
Onderdeel hiervan zijn de exacte teksten op de borden, de afmetingen van de borden en indicatieve plaats- en draagconstructie zoals de mast.
- De NBd maakt het bewegwijzeringsplan als onderdeel van de wettelijke taken. Het serviceniveau van deze taken is vastgelegd in een Service Level Agreement.
- Het bewegwijzeringsplan is definitief als het is goedgekeurd door de wegbeheerder en is vastgesteld door de NBd, namens de minister van Infrastructuur en Waterstaat.
Realisatie plan
Is een bewegwijzeringsplan vastgesteld, dan kan de wegbeheerder aan de slag met de realisatie. Circa 80% van de wegbeheerders kiest ervoor om deze uitvoering bij ons neer te leggen en sluit een dienstverleningsovereenkomst af. Wij nemen dan het aanbestedingstraject en de uitvoeringsbegeleiding over. En treden hierbij op als aankoopcentrale zoals vastgelegd in de Aanbestedingswet.
Verzorgen wij de integrale uitvoering van het plan, dan gelden de volgende stappen die een door ons gecontracteerde aannemer uitvoert:
Het bewegwijzeringsplan is de basis voor het engineeringplan. Hierin staan gedetailleerde bordontwerpen en ontwerpen van ondersteuningsconstructies. Inclusief specificaties voor materialen en plaatsing. Bordontwerpen zijn productieklaar en de exacte locaties zijn bepaald.
Dit is inclusief een offerte voor de uitvoering, gebaseerd op de ontwerp- en inkoopspecificaties. Andere kostenposten zijn onder andere: projectbegeleiding, vergunningaanvragen, Klic-meldingen (graafmelding bij het Kadaster), (onderzoek naar) bodemkwaliteit, verkeersmaatregelen, dag-, nacht- en weekendwerk en de oplevering.
Hieronder vallen alle activiteiten die zorgen voor het op een kosteneffectieve wijze leveren van materialen voor bewegwijzering. De inkoop en levering van alle afzonderlijke componenten voor een bewegwijzeringsproject gebeurt op basis van de ontwerp- en inkoopspecificaties uit het engineeringplan.
Een aannemer, die via een meerjarig raamcontract is gecontracteerd, zorgt voor de montage en plaatsing van bewegwijzering volgens de specificaties uit het engineeringplan. Dit omvat het logistieke proces, het bewaken van de uitvoeringsplanning en de kwaliteit van de uitvoering.
De aannemer regelt ook de vergunningen en ontheffingen, neemt verkeersmaatregelen en stemt plaatsing af met wegbeheerders en andere betrokken partijen.
Let op: de wegbeheerder mag (in beperkte mate) extra elementen toevoegen zoals RVV-borden, verlichting en camera's. In overleg kunnen activiteiten voor de plaatsing van bewegwijzering en andere attributen gecombineerd worden uitgevoerd.
Projectmatige oplevering
Oplevering gebeurt in overleg met betrokken partijen: de opdrachtgever, de plaatsende aannemer en betrokken wegbeheerders. De bewegwijzering wordt as built opgenomen in het Nationaal Wegwijzerbestand, nadat de data door ons zijn ontvangen.
Beheer en onderhoud
De verantwoordelijkheid voor het beheer en onderhoud van bewegwijzering ligt altijd bij de wegbeheerder. Wij ondersteunen een wegbeheerder met onder meer:
- Overzicht vervanging bewegwijzering
Jaarlijks ontvangt de wegbeheerder een overzicht van de borden die aan vervanging toe zijn. Dit is op basis van de verwachte levensduur. De wegbeheerder bepaalt zelf op welke termijn de borden onderhoud nodig hebben of vervangen moeten worden. Wij adviseren daarin graag. - Inspectierapportage
Een inspectierapportage van de bewegwijzering in uw gebied of regio is ook mogelijk. Deze kunnen wij vertalen naar een beheerplan met budgettering. Daarbij houden wij rekening met lopende en toekomstige projecten. Ook kijken we naar de effecten voor aangrenzende wegbeheerders. Met het beheerplan kan de wegbeheerder de jaarbudgetten onderbouwen.
Producten en Diensten Catalogus
De Producten en Diensten Catalogus (PDC) van de NBd geeft aan welke producten en diensten tegen welke serviceniveaus en voorwaarden worden geleverd. Elk product of dienst is beschreven aan de hand van een apart productblad, waarin de volgende zaken worden behandeld:
- Wat bieden wij? Dit is een korte beschrijving van de inhoud van het desbetreffende product of de dienst.
- Aanleiding aanvraag van product of deze dienst? Dit zegt iets over de situatie bij de wegbeheerder die aanleiding is om een product of dienst bij de NBd af te nemen.
- Hoe komt product of dienst tot stand? Hierin worden de te volgen stappen beschreven via welke het product of de dienst tot stand komt.
- Wat kunt u van ons verwachten? Hierin staat het serviceniveau beschreven waartegen de dienstverlening van de NBd kan worden afgemeten en beoordeeld.
- Wat verwachten wij van u? Hierin staan de verwachtingen die de NBd stelt aan afnemers, opdrachtgevers en/of andere betrokkenen inzake de afname. Hierin wordt ook gespecificeerd wie eventueel toestemming moet geven voor de afname van het desbetreffende product of de dienst.
- Hoe verkrijgt u dit product of deze dienst? Hierin is beschreven op welke manier een afnemer een product of dienst kan aanvragen bij de NBd.
De Producten en Diensten Catalogus vindt u via deze link en op de pagina Documenten.
Sinds 1 januari 2024 zijn wij gestopt met het faciliteren van schilderwerkzaamheden aan objecten. Dit moet een wegbeheerder zelf bijhouden en regelen. De wegbeheerder kan als hulpmiddel dit document (PDF) gebruiken.
De genoemde onderhoudsverplichting is bepaald in Artikel 15 van de Wegenwet. De aansprakelijkheid inzake de weguitrusting is geregeld in Artikel 174 Burgerlijk Wetboek Boek 6.



